Ghi hinh buoi thao luan
Sức khỏe tinh thần của người Việt tại Séc
Nhà tâm lý, nhà trị liệu tâm lý, bác sĩ tâm thần: nên tìm đến ai và nói về sức khỏe tinh thần trong gia đình thế nào
Ghi hình ngày 25/1/2024, Nhà các dân tộc thiểu số (Dům národnostních menšin), Praha
Tóm tắt nhanh
- Ai làm gì: nhà tâm lý và nhà trị liệu tâm lý chủ yếu làm việc qua trò chuyện, còn bác sĩ tâm thần là bác sĩ y khoa. Buổi tọa đàm giải thích nên tìm đến ai khi bị kiệt sức, nghiện, nghi ngờ có ADHD hoặc gặp khó khăn tâm lý nghiêm trọng.
- Sức khỏe tinh thần không có nghĩa là lúc nào cũng phải thấy ổn. Các chuyên gia cũng nói về những gì ta có thể làm cho nó trong cuộc sống hằng ngày – giấc ngủ, vận động, kết nối với mọi người và nghỉ ngơi là nền tảng, không phải sự xa xỉ.
- Khi an toàn bị đe dọa: một phần buổi tọa đàm bàn về cách xử lý khi một đứa trẻ tự làm hại bản thân hoặc nói về tự tử. Khi gặp nguy hiểm cấp bách, hãy gọi 155 hoặc 112; trẻ em và người trẻ đến 26 tuổi có thể gọi Linka bezpečí 116 111, người lớn có thể gọi Đường dây sơ cứu tâm lý (Linka první psychické pomoci) 116 123.
- Buổi tọa đàm giải thích vì sao cần phân biệt giữa những suy nghĩ thông thường với những giọng nói ra lệnh cho người ta làm điều gì đó, và qua các ví dụ nói về các khó khăn loạn thần. Những tình huống như vậy cần đến chuyên gia.
- Áp lực thành tích và kỳ vọng của cha mẹ: buổi tọa đàm cho thấy chúng ảnh hưởng thế nào đến người Việt trẻ tại Séc và cách tìm con đường riêng mà không phải cắt đứt quan hệ với gia đình. Câu hỏi vì sao đôi khi người ta giấu cha mẹ chuyện đi trị liệu, dùng thuốc hay xu hướng tính dục của mình cũng được đặt ra.
- Di cư và các thế hệ: trải nghiệm di cư, rào cản ngôn ngữ và sang chấn của cha mẹ ảnh hưởng đến quan hệ giữa các thế hệ. Buổi tọa đàm nói về sự thiếu thấu hiểu giữa các thế hệ, cảm giác tội lỗi, việc tìm kiếm bản sắc riêng và vì sao trong cộng đồng người Việt tại Séc, việc nói cởi mở về sức khỏe tinh thần thường rất khó.
- Qua các tình huống cụ thể trong cuộc sống và câu hỏi từ khán giả, các chuyên gia cho thấy sự hỗ trợ có thể trông như thế nào khi bị kiệt sức vì công việc, gặp vấn đề với rượu bia, mâu thuẫn gia đình hoặc chịu áp lực lâu dài từ cha mẹ.
- Hỗ trợ ngay cả khi không có tiền trị liệu: buổi tọa đàm bàn về những lựa chọn dành cho người không đủ khả năng chi trả trị liệu tư nhân. Bạn có thể hỏi về các dịch vụ được bảo hiểm y tế chi trả, trung tâm can thiệp khủng hoảng hoặc các phòng tư vấn phi lợi nhuận; bản đồ Opatruj se và trang Nevypusť duši có thông tin tổng quan.
Trong buổi tọa đàm, nhà trị liệu tâm lý Dominika Čechová, bác sĩ tâm thần Lê Hồng Thái và nhà tâm lý lâm sàng kiêm nhà trị liệu tâm lý Jan Kulhánek chia sẻ kinh nghiệm chuyên môn của mình. Người dẫn dắt: Minh Mai.
Buổi tọa đàm bao gồm các tình huống cụ thể trong cuộc sống và câu hỏi từ khán giả. Nội dung cũng chạm đến những chủ đề nhạy cảm như tự làm hại bản thân và tự tử. Nếu lúc này những chủ đề đó khó khăn với bạn, hãy xem bản ghi khi có người bên cạnh hỗ trợ; thông tin liên hệ để được giúp đỡ có trong phần gợi ý bên dưới.
Nội dung chính
Ai làm gì và nên tìm đến ai
Buổi tọa đàm bắt đầu từ sự khác nhau giữa nhà tâm lý, nhà trị liệu tâm lý và bác sĩ tâm thần, và sức khỏe tinh thần thực ra có nghĩa là gì – vì sao nó không có nghĩa là lúc nào cũng thấy ổn.
Sau đó các chuyên gia bàn về việc nên tìm đến ai khi bị kiệt sức, nghiện, nghi ngờ có ADHD hoặc gặp khó khăn tâm lý nghiêm trọng.
Khi an toàn bị đe dọa
Một phần của buổi tọa đàm bàn về cách xử lý khi một đứa trẻ tự làm hại bản thân hoặc nói về tự tử, và vì sao cần phân biệt giữa những suy nghĩ thông thường với những giọng nói ra lệnh cho người ta làm điều gì đó. Qua các ví dụ, buổi tọa đàm cũng nói về các khó khăn loạn thần.
Những tình huống như vậy cần đến chuyên gia. Thông tin liên hệ hỗ trợ khủng hoảng có trong phần gợi ý bên dưới.
Áp lực thành tích và quan hệ với cha mẹ
Một phần quan trọng của buổi tọa đàm nói về việc áp lực thành tích và kỳ vọng của cha mẹ ảnh hưởng thế nào đến người Việt trẻ tại Séc. Buổi tọa đàm bàn về cách tìm con đường riêng mà không phải cắt đứt quan hệ với gia đình.
Câu hỏi vì sao đôi khi người ta giấu cha mẹ chuyện đi trị liệu, dùng thuốc hay xu hướng tính dục của mình cũng được đặt ra.
Di cư, ngôn ngữ và các thế hệ
Buổi tọa đàm bàn về việc trải nghiệm di cư, rào cản ngôn ngữ và sang chấn của cha mẹ ảnh hưởng thế nào đến quan hệ giữa các thế hệ. Nội dung bao gồm sự thiếu thấu hiểu giữa các thế hệ, cảm giác tội lỗi, áp lực thành công, việc tìm kiếm bản sắc riêng và vì sao trong cộng đồng người Việt tại Séc, việc nói cởi mở về sức khỏe tinh thần thường rất khó.
Hỗ trợ ngay cả khi không có tiền trị liệu
Các chuyên gia bàn về những lựa chọn hỗ trợ khi một người không đủ khả năng chi trả trị liệu tư nhân, và chúng ta có thể làm gì cho sức khỏe tinh thần của mình trong cuộc sống hằng ngày.
Qua các câu hỏi từ khán giả, họ cho thấy sự hỗ trợ có thể trông như thế nào khi bị kiệt sức vì công việc, gặp vấn đề với rượu bia, mâu thuẫn gia đình hoặc chịu áp lực lâu dài từ cha mẹ.
Gợi ý cho bạn
Bạn có thể trả lời các câu hỏi một cách ẩn danh. Câu trả lời sẽ được đăng sau khi đội ngũ TAMly kiểm tra.
Nếu bạn hoặc người thân đang gặp nguy hiểm cấp bách, hãy gọi 155 hoặc 112. Trẻ em và người trẻ đến 26 tuổi có thể gọi Linka bezpečí 116 111, người lớn có thể gọi Đường dây sơ cứu tâm lý (Linka první psychické pomoci) 116 123.
Khi con bạn hoặc người thân nói về việc tự làm hại bản thân hay tự tử, hãy coi trọng điều đó, lắng nghe mà không phán xét và tìm đến sự hỗ trợ chuyên môn. Bạn không phải tự mình gánh vác.
Không biết nên tìm đến đâu? Nhà tâm lý và nhà trị liệu tâm lý chủ yếu làm việc qua trò chuyện, còn bác sĩ tâm thần là bác sĩ y khoa. Bước đầu tiên cũng có thể là bác sĩ đa khoa, trang Nevypusť duši hoặc bản đồ Opatruj se.
Nếu không đủ khả năng chi trả trị liệu tư nhân, hãy hỏi về các dịch vụ được bảo hiểm y tế chi trả, trung tâm can thiệp khủng hoảng hoặc các phòng tư vấn phi lợi nhuận. Bản đồ Opatruj se có danh sách tổng quan.
Có thể tìm con đường riêng mà không cần cắt đứt quan hệ với gia đình. Một cuộc trò chuyện vào lúc bình tĩnh, bằng ngôn ngữ cả hai bên đều hiểu, hoặc có sự hỗ trợ của người thứ ba, có thể giúp ích.
Hãy chăm sóc bản thân cả trong những ngày bình thường: giấc ngủ, vận động, kết nối với mọi người và những lúc nghỉ ngơi là nền tảng, không phải sự xa xỉ.
Nguyên tắc chia sẻ
- Ẩn danh – không tên, không thông tin cá nhân.
- Tôn trọng – không xúc phạm, thù ghét hay công kích người khác.
- Nói về chính mình – trải nghiệm và ý kiến của riêng bạn.
- Bảo vệ quyền riêng tư – không chia sẻ thông tin nhạy cảm về người khác.
Nguồn và tài liệu tham khảo
- Tuturea, L. E., Hahn, E., Mavituna, S., Eillinghoff, L., Do, T. L., Böge, K., & Ta, T. M. T. (2023). Cultural immersion, acculturation strategies, and depressive symptoms among first-generation Vietnamese migrants in Germany. International Journal of Social Psychiatry, 69(8), 2048–2058. doi.org ↗
- Wolf, S., Hahn, E., Dettling, M., Nguyen, M. H., Wingenfeld, K., Stingl, M., Hanewald, B., & Ta, T. M. T. (2017). Migration-related stressors and their effect on the severity level and symptom pattern of depression among Vietnamese in Germany. Depression Research and Treatment, 2017, 8930432. doi.org ↗
- van der Ham, L., Wright, P., Van, T. V., Doan, V. D. K., & Broerse, J. E. W. (2011). Perceptions of mental health and help-seeking behavior in an urban community in Vietnam: An explorative study. Community Mental Health Journal, 47(5), 574–582. doi.org ↗
- Niemi, M., Thanh, H. T., Tuan, T., & Falkenberg, T. (2010). Mental health priorities in Vietnam: A mixed-methods analysis. BMC Health Services Research, 10, 257. doi.org ↗
- Kirmayer, L. J., Narasiah, L., Munoz, M., Rashid, M., Ryder, A. G., Guzder, J., Hassan, G., Rousseau, C., & Pottie, K. (2011). Common mental health problems in immigrants and refugees: General approach in primary care. CMAJ, 183(12), E959–E967. doi.org ↗
- Linka bezpečí – 116 111. linkabezpeci.cz www.linkabezpeci.cz ↗
- Nevypusť duši – duševní zdraví, informace a pomoc. nevypustdusi.cz nevypustdusi.cz ↗
- Opatruj se – mapa péče o duševní zdraví. opatruj.se www.opatruj.se ↗
- Národní ústav duševního zdraví (NUDZ). nudz.cz www.nudz.cz ↗
Bạn thấy nội dung này thế nào?
Chưa có đánh giá nào. Hãy là người đầu tiên.
Nội dung tiếp theo
ADHD ở người trưởng thành
Tu Anh „Kiki“ Vo, MUDr. Natálie Böhmová, Mgr. Helena Halířová, Denisa Olšavská
Tọa đàm về việc ADHD thực sự là gì, quá trình chẩn đoán ở người trưởng thành diễn ra thế nào và những công cụ nào có thể hỗ trợ sự tập trung và điều tiết.
Sức khỏe tinh thần: thành công, gia đình và sự cân bằng tâm lý
Dan Le, Dominika Čechová, M. A.
Cuộc trò chuyện với nhà trị liệu tâm lý Dominika Čechová về những gì định hình chúng ta: tuổi thơ, cảm xúc, các mối quan hệ, áp lực thành tích và trị liệu tâm lý.
